نیاز های آب وهوایی محصول پسته

بطوركلي درختان پسته درعرض جغرافيايي۴۲-۴ درجه شمالي قرار گرفته اند. اما كشت و پرورش درختان پسته ايران درعرض۳۷-۲۷ درجه شمالي واقع شده است. شرایط مطلوب رشد پسته تابستان های گرم، طولانی وخشک و زمستان های نسبتا سرد است. تابستان خنک برای تکامل مغز پسته مناسب  نیست و به همین دلیل کاشت پسته در چنین مناطقی توصیه نمی شود.
این محصول عمدتاً در ارتفاع 20۰۰-900 متري از سطح دريا قرار گرفته اند. براي بعضي گونه ها ارتفاع مناسب 30۰۰-700 متر ذكر شده است . امروزه كشت و كار پسته در ارتفاعات پايينتر (۲۶۰ ) متر در شهرستان سرخس و۴۰ متر در شهرستان گنبد) انجام گرفته ومحصول مناسبي نيز توليد مي نمايند.

-جزئیات نیازهای آب و هوایی
عامل دما یکی از مهمترین عوامل کشت و توسعه یک محصول می باشد. تغیرات دمایی در مراحل مختلف رشد پسته بسیار تاثیر گذار بوده و بسته به مرحله رشد درخت و آسیب پذیری آن، می تواند خسارتی را به محصول وارد کند. بعنوان مثال گرم شدن هوا در زمان گلدهی، گرده افشانی، گل انگیزی و رشد و نمو جنین می تواند باعث کاهش کیفی وکمی و افزایش پوکی محصول گردد.
درخت پسته سرمای زمستانه تا 20- درجه سلسیوس را بخوبی تحمل می کند ولی به سرمای بهاره حساس است. سرمای بهاره باعث سرمازدگی و از بین رفتن گلها و قسمتهای تازه روییده می شود. دماهای بحرانی که می تواند باعث ایجاد خسارت سرمازدگی در رقم اوحدی و قزوینی گردد ، برای مرحله ظهور جوانه برگ 4- درجه سانتیگراد، جوانه در حال بازشدن 2- درجه و گل 2 درجه سانتیگراد می باشد.
بالا بودن رطوبت نسبی هوا نیز در فصل رشد پسته مناسب نیست ومیزان آن در فصل تابستان باید زیر 35 درصد باشد.
بارش باران در زمان گلدهي، رشد ميوه، زمان رسيدن وبرداشت محصول مشكل ساز ميباشد. اين مشكلات از طريق افزايش رطوبت نسبي محيط باغ، شستشوي كلاله و اختلال در پراكنش مناسب دانه گرده ايجاد ميشود. مكان مناسب كشت پسته محلي است كه از حدود يك ماه قبل از فصل برداشت و در طي زمان برداشت بارندگي نداشته باشد و محيط مساعد رشد عوامل قارچي ايجاد نشود.
از ايجاد باغ پسته در مناطقي كه داراي رطوبت نسبي بالاي۷۰ درصد ميباشند بايد خودداري نمود. براي داشتن حداكثر محصول، ميزان رطوبت نسبي در تابستان، بايستي كمتر از ۳۵ % باشد، افزايش رطوبت نسبي در زمان گلدهي و گرده افشاني باعث كاهش بازده گرده افشاني و در نتيجه كاهش تشكيل ميوه شده و در زمان رسيدن ميوه باعث شيوع بيماريهاي قارچي و از جمله افزايش آلودگي محصول به آفلاتوكسين ميگردد بطوركلي وجود تابستانهاي گرم و خشك وطولاني و زمستانهاي سرد و معتدل از جمله عوامل محيطي مناسب جهت كاشت پسته ميباشد.
وجود بادهاي ملايم با سرعت حدود10 km/h درزمان گلدهي الزامي است ولي بادهاي گرم و خشك، طوفاني و همراه با گردوخاك مشكل ساز ميباشند.  وجود باد ملایم به ویژه در زمان گرده افشانی بسیار لازم میباشد؛ وزش بادهاي تند و شديد در زمان پيوند و نيز در تربيت نهالهاي جوان و همچنین در زمان گردهافشانی تاثير نامطلوبي ميگذارد. وزش بادهاي تند و طوفاني در طول دوره رشد ميوه نيز باعث ريزش ميوه ها قبل از مغز بستن و حتي در زمان رسيدن ميوه نيز ميگردد.
     علاوه بر این درخت پسته نیاز به سرمای کافی در زمستان دارد تا جوانه های آن از حالت رکود وخواب بیولوژیک خارج شوند. میزان نیاز سرمایی آن، بسته به ارقام مختلف پسته متفاوت است، مثلا برای واریته کرمان در کالیفرنیا 1000 ساعت سرمای7-0 درجه سلسیوس گزارش گردیده است اگر این نیاز سرمایی تامین نشود باز شدن جوانه های گل و برگ در بهار به تأخیر افتاده و نامنظم خواهد شد.گیاه پسته گیاهی مقاوم به خشکی وکم آبی است و نیز مقاومت زیادی به شوری آب وخاک دارد.
همانگونه که دیده شد شرایط آب و هوایی در طول سال یعنی هم در طول فصل زمستان گذران و هم در طول فصل رشد تاثیرات بسیار زیادی را بر روی محصول می گذارد. این تاثیرات در ارقام مختلف و در مراحل مختلف رشد متفاوت بوده که گاها می تواند بصورت تنش ها و استرس های مختلف بروز پیدا کند و ایجاد خسارت نماید. پیش بینی این تنش ها و استرس ها ، چند روز قبل از وقوع آن و اطلاع رسانی به موقع ، باعث آماده باش کشاورزان شده تا با انجام اقدامات پیشگیرانه و اتخاذ راهکارهای مختلف ، خسارت به محصولات را تا حد ممکن کاهش دهند.
بدیهی است برای صدور پیش آگاهیهای  دقیق و مناسب برای مراحل مختلف زندگی محصول ابتدا لازم است تنش ها و محدودیت های آب و هوایی مربوط به هرکدام از مراحل مختلف رشد محصول را  بخوبی بدانیم.
 لذا در ادامه آسیب ها و خسارات احتمالی شناخته شده ناشی از پارامترهای جوی  و راهکارهای موجود کاهش خسارت بصورت مرحله مرحله بررسی و مستند خواهد گردید تا در جلسات دیسکاشن از آنها برای صدور پیش آگاهیها و پیش بینی هواشناسی کشاورزی و اطلاع رسانی بموقع ومناسب به کابران مورد استفاده قرار گیرد.

 


شاید برای شما مفید باشد:  جدیدترین توصیه های فنی پسته